Sidecode

Het huidige Nederlandse kentekensysteem uitgelegd en in beeld gebracht.

Vanaf 1951 t/m vandaag de dag

Sinds 1951 worden Nederlandse kentekens voor motorvoertuigen en snelle motorboten centraal uitgegeven door de RDW; de Rijksdienst voor het Wegverkeer. "Sidecode" verwijst naar het gelijktijdig ingevoerde systeem van letters en cijfers waaruit unieke kentekens sindsdien opgebouwd worden. Kentekens zijn vanaf dit moment voertuiggebonden in plaats van persoonsgebonden. Alle auto's die nog van oude provincienummers waren voorzien moesten deze uiterlijk 31 december 1956 omwisselen voor een nieuw kenteken. (1)

De tabellen op deze pagina maken gebruik van de onderstaande legenda:

Niet-uitgegeven sidecode, zit voor zover nu bekend ook niet in de uitgifteplanning.

XX-99-99

Niet-uitgegeven sidecode, is wel gereserveerd, uitgifteplanning onbekend.

XX-99-99

Niet-uitgegeven sidecode, was wel gereserveerd maar (definitief) overgeslagen.

XX-99-99

Sidecode is of wordt uitgegeven.

Motorvoertuigen (excl. brom- en snorfietsen), aanhangwagens en opleggers

De onderstaande tabel geeft een overzicht weer van uitgegeven, alsmede officieel geplande uit te geven, kentekens die voldoen aan de sidecode-indeling sinds de invoering ervan op 3 januari 1951. "Gaten" ontstaan doordat niet alle voertuigcategorieën en bijzondere series uitgegeven zijn op elke sidecode.

Generieke codering: X = letter, 9 = cijfer. Niet alle letters zijn mogelijk voor X omdat er bij de meeste soorten kentekens per sidecode slechts uit een vaste subreeks gekozen wordt (2), of de sidecode eerder beëindigd wordt dan dat deze uitgeput is.

De tabel scrolt door naar rechts. Van veel platen is ook een foto beschikbaar. Klik daarvoor op een kentekenplaat in de tabel.

Click & drag table to scroll

  Kentekenstijlen tijdvak 03-01-1951 tot 01-02-2000 Kentekenstijlen tijdvak 01-02-2000 tot heden Voertuigcategorieën (voor M, D/F en B/V: zie hier) Bijzondere kentekenseries welke de sidecode-indeling volgen
SC Standaard 1951-1978
info
Standaard 1978-2000 Oplegger 1963-2000
info
Handelaar 1951-2000
info
Standaard (GAIK)
info
Lichte aanhanger
info
Taxi
info
Handelaar
info
Oplegger - O
info
Zware aanhanger - W
info
Tractoren en MMBS - L
info
Corps Diplomatique - CD
info
Bijz. vrijstelling - BN/GN
info
Grensverkeer - GV
info
Buitengewoon - ZZ
info
Getr. eenheid z.z.k. - BO
info
Defensie - K/L/MC/DM
info
AFCENT - AF
info
NAVO dienstvoertuig - RC
info
Koninklijk Huis - AA
info
1

xx-99-99

xx-99-99

OX-99-99

xx-99-99

xx-99-99

xx-99-99

xx-99-99

xx-99-99

OX-99-99

WX-99-99

CD-99-99

xx-99-99

GV-99-99

ZZ-99-99

BO-99-99

xx-99-99

RC-99-99

AA-99-99

2

99-99-xx

99-99-xx

99-99-xx

99-99-xx

99-99-xx

99-99-xx

99-99-xx

99-99-WX

99-99-CD

99-99-xx

99-99-GV

99-99-zz

99-99-xx

3

99-xx-99

99-xx-99

99-xx-99

99-xx-99

99-xx-99

99-xx-99

99-xx-99

99-WX-99

99-CD-99

99-xx-99

99-GV-99

99-ZZ-99

99-xx-99

 
4

xx-99-xx

OX-99-XX

xx-99-xx

xx-99-xx

xx-99-xx

OX-99-XX

WX-99-XX

5

xx-xx-99

xx-xx-99

xx-xx-99

xx-xx-99

WX-XX-99

AF-XX-99

6

99-xx-xx

99-xx-xx

99-xx-xx

99-xx-xx

99-WX-XX

 
7

99-xxx-9

99-xxx-9

99-xxx-9

99-LXX-9

99-DMX-9

8

9-xxx-99

9-xxx-99

9-xxx-99

9-LXX-99

9

xx-999-x

xx-999-x

xx-999-x

LX-999-X

DM-999-X

10

x-999-xx

x-999-xx

x-999-xx

D-999-MX

 
11

xxx-99-x

xxx-99-x

xxx-99-x

12

x-99-xxx

x-99-xxx

x-99-xxx

 
13

9-xx-999

9-xx-999

9-xx-999

9-GV-999

14

999-xx-9

999-xx-9

999-xx-9

Standaard 1951-1978

De donkerblauwe kentekenplaat (nu beter bekend als oldtimerkenteken) bestond t/m sidecode 3 (25 september 1978). Vanaf net voor de start van sidecode 4 werden geel-zwarte platen de standaard.

Oplegger 1963-2000

Deze platen waren alleen nodig in het buitenland of als de oplegger door een buitenlands voertuig getrokken werd. Zie ook hier.

GAIK

Om fraude met kentekenplaten terug te dringen, heeft de overheid in 2000 (ongeveer toen sidecode 6 begon) een nieuw systeem voor de afgifte en inname van kentekenplaten ingevoerd: de Gecontroleerde Afgifte en Inname van Kentekenplaten (GAIK). Elke GAIK-kentekenplaat wordt voorzien van unieke codes en echtheidskenmerken, waardoor controle achteraf mogelijk is. Zowel de afgifte van de kentekenplaten als de inname zijn veel strikter geregeld dan voorheen. GAIK is op 1 februari 2000 ingevoerd en geldt voor alle Nederlandse kentekens die sinds 1978 (ongeveer vanaf sidecode 4) zijn uitgegeven. De Nederlandse kentekenplaat werd opnieuw ontworpen en is vanaf dat moment voorzien van een zwart kader en links een blauwe streep met het EU-logo en daaronder de landcode "NL". Alle gele kentekenplaten die sinds 1 januari 1978 waren uitgegeven dienden te worden vervangen door de nieuwe GAIK kentekenplaat. De verplichte omwisseling startte op 1 juni 2000 en gold voor alle auto's met ingang van de datum van de APK-keuring. Voor 1 februari 2003 moesten de oude gele kentekenplaten van alle motorvoertuigen vervangen zijn door de nieuwe kentekenplaten. Deze vervanging is een grote operatie geweest. (12)

Sinds de invoering van GAIK op 1 februari 2000 (ongeveer vanaf sidecode 6) zijn kentekens uit de sidecodes 1 t/m 5 ook in de GAIK-stijl mogelijk. Kentekens uit sidecodes 1 t/m 3 hoefden niet omgewisseld te worden naar de nieuwe stijl. Kentekens uit sidecodes 4 en 5 moesten dat verplicht wel, waardoor de oude gele stijl zonder zwarte rand, EU-logo en NL-landcode vrijwel geheel verdween (m.u.v. bijvoorbeeld sommige soorten defensievoertuigen). (12)

Het kenteken moet symmetrisch ten opzichte van het midden van de kentekenplaat worden geperst. Bij modellen voorzien van het blauwe Europese vignet dient die ruimte daarbij niet te worden meegenomen. Dit betekent dat bij al deze modellen er gecentreerd moet worden in het gele vlak. (9) Dat gaat wel eens mis (voorbeeld).

In platen die voorzien zijn van een lamineercode mogen enkel kentekens geslagen worden. Andere doeleinden (bijvoorbeeld tekst/namen) zijn verboden. (34)

Handelaar

Oplegger, lichte en zware aanhanger

De witte kentekenplaat voor aanhangers waarvan de toegestane maximum massa minder dan 750kg is en aanhangsels zoals fietsendragers, is ingevoerd m.i.v. 1 februari 2000 en verplicht vanaf 1 februari 2003.

M.i.v. 2 september 2002 zijn kentekenplaten ingevoerd voor zware aanhangers (W) en opleggers (O) waarvan de toegestane maximum massa meer dan 750kg is. Eigenaren van aanhangwagens/opleggers die toen al op de weg waren moesten tussen 2 september 2002 en 1 september 2003 verplicht het registratiebewijs van de aanhangwagen omwisselen voor een kentekenbewijs. Sidecode 2 en 3 zijn overgeslagen in de opleggerserie.

Met betrekking tot het voeren van een donkerblauwe kentekenplaat geldt de volgende regeling:

Heeft u een historische aanhangwagen of caravan van meer dan 750 kg (toegestane maximum massa)? Dan mag u een donkerblauwe kentekenplaat met witte letters gebruiken. Een aanhangwagen of caravan is historisch als deze voor 1 januari 1978 in gebruik is genomen. Soms krijgt een aanhanger die lichter is dan 750 kilo ook een blauwe kentekenplaat. Namelijk als het trekkende voertuig een historische wagen is en een donkerblauwe kentekenplaat heeft. De aanhanger krijgt dan dezelfde kentekenplaat. Ook als het een moderne aanhanger is. (17)

Een overzicht van de historie van deze kentekengroep:

Welke kentekenplaat werd wanneer gevoerd:

Het is niet toegestaan kentekenplaten van model 18.2 (Amerikaanse maat) te voeren op een gekentekend aanhangsel. (44)

Taxi

De lichtblauwe kentekenplaat voor taxi's is met ingang van 1 juli 2000 ingevoerd en per 1 december 2000 verplicht. Voertuigen die vóór 1 januari 1978 in gebruik genomen zijn en een kenteken hebben uit sidecode 1, 2, of 3 zijn uitgezonderd van die verplichting. Taxivoertuigen mogen in dit geval of donkerblauwe oldtimerplaten voeren, of lichtblauwe taxiplaten. (18)

Taxi's hebben geen speciale kentekencombinaties of gereserveerde (begin)letters. Het betreffen kentekens uit de normale reeksen voor personenauto's, maar dan op een lichtblauwe kentekenplaat in plaats van geel.

Indien er voor een bepaald voertuig een taxivergunning wordt afgegeven moeten de gele platen omgeruild worden voor lichtblauwe. Het kenteken blijft daarbij gelijk. Dit geldt omgekeerd ook als een voertuig niet meer ingezet wordt als taxi en de lichtblauwe platen weer omgeruild moeten worden voor gele exemplaren.

Land- en bosbouwtractoren, mobiele machines en MMBS

Sinds 2016 wordt er gesproken over het invoeren van kentekenplicht voor land- en bosbouwtrekkers, mobiele machines (MM) en motorrijtuigen met beperkte snelheid (MMBS). (11) Het voorstel is echter op 13-12-2016 verworpen door de Tweede Kamer. De RDW had voor deze nieuwe categorie de L-reeks gereserveerd op sidecode 7, 8 en 9. De L op sidecode 7 is alsnog uitgegeven aan personenauto's. De L-reeks op sidecode 8 en 9 wordt tot op heden achtergehouden door de RDW.

Corps Diplomatique

Kentekens voor diplomaten (onschendbaar) die hun vaderland of internationale organisatie vertegenwoordigen in Nederland. Er zit geen speciale (land)codering in de cijfers.

Op 1 februari 1991 begon de uitgifte van CD-kentekens met sidecode-indeling (sidecode 1 en 3 werden toen tegelijkertijd gestart). Alle voorheen gebruikte soorten CD-kentekens, met uitzondering van het nu nog steeds uitgegeven CDJ, werden vanaf dat moment langzaam vervangen door een sidecode-model.

Sidecode 2 is niet in gebruik maar staat wel gereserveerd om eventueel in de toekomst uitgegeven te worden. (13a)

Bijzondere vrijstelling(en)

Kentekens voor motorvoertuigen die bijzondere belastingvrijstelling(en) genieten. Dit kenteken wordt onder andere uitgegeven aan buitenlands personeel zonder diplomatieke status van ambassades, consulaten en internationale organisaties. Officieel hebben de beginletters BN (Buitenlander in Nederland) en GN (Geen Nederlander) geen speciale betekenis. BN/GN-kentekens kunnen ook in donkerblauwe oldtimerstijl voorkomen. De betekenis van de cijfers is (sinds 1995) als volgt: (19)

Tot ergens in de jaren '90 (waarschijnlijk 1994) kon op BN/GN-kentekenplaten soms ook een rode sticker aangetroffen worden met daarop de laatste 2 cijfers van een jaartal. Dat was verplicht indien het kenteken was afgegeven voor bepaalde tijd. De witte cijfers op de rode sticker gaven dan het jaar aan waarin de vrijstelling eindigde. (20)

Grensverkeer

Ingevoerd op 1 augustus 1953 voor landbouwvoertuigen die binnen Nederland geen kentekenplicht hebben, maar soms deelnemen aan verkeer in het buitenland waar dat wel het geval is. Het grensverkeerkenteken bestaat uit de lettergroep GV op sidecode 1 t/m 3, en sinds 23 mei 2016 ook op sidecode 13. De kentekenplaat is geel met EU-logo en landcode "NL". (21) GV-kentekens kunnen ook in donkerblauwe oldtimerstijl voorkomen.

Dit kenteken is zeer afwijkend in de registratie omdat het persoons- dan wel bedrijfsgebonden is. Een grensverkeerkenteken hoort dus bij de aanvrager van het kenteken en is niet voertuiggebonden. Bij verkoop van het voertuig moet de eigenaar de kentekenregistratie laten beëindigen en de platen vernietigen. De koper moet (indien weer van toepassing) een nieuw GV-kenteken aanvragen. Hij krijgt een ander kentekennummer en moet het voertuig voorzien van nieuwe platen. (43)

Buitengewoon

Voor voertuigen waarvan de inrichting, de afmetingen of het gewicht niet voldoen aan de regels in de Wegenverkeerswet. ZZ-kentekens kunnen ook in donkerblauwe oldtimerstijl voorkomen. (22)

Als de gehele ZZ-serie (sc 1, 2, 3) uitgeput is wordt deze opgevolgd door de daarvoor gereserveerde lettergroep ZZZ. Op welke sidecode de uitgifte start heeft de RDW nog niet besloten. (13a)

De overgang van sidecode 1 naar 2 was ergens tussen 01-12-2016 en 01-01-2017. (6)

Getrokken eenheden zonder zelfstandig kenteken

Voormalige kentekenreeks voor getrokken buitenlandse eenheden (aanhangers en opleggers met toegestane maximum massa van meer dan 750kg) afkomstig uit een land waar voor deze getrokken eenheden geen afzonderlijk kenteken vereist is en die worden voortbewogen door een in Nederland geregistreerd motorvoertuig. Dit speelde bijvoorbeeld in het internationale ferryverkeer tussen Engeland en Nederland omdat Engelse opleggers geen eigen kenteken hebben en op Brits grondgebied altijd het kenteken voeren van het trekkende voertuig. Daardoor konden Engelse opleggers in Nederland kentekenloos van de boot komen als het Engelse trekkende voertuig niet mee ging.

De regeling werd ingevoerd per 01-09-2003 maar door administratieve en praktische problemen (23) werd handhaving al binnen een week met 2 jaar uitgesteld (24) tot 01-09-2005. Uiteindelijk is de regeling voortijdig beëindigd op 07-04-2005. (25) Getrokken buitenlandse eenheden die voorheen een BO-kenteken moesten voeren zolang ze zich in Nederland bevonden, moeten vanaf dat moment voorzien zijn van hetzelfde kenteken als het trekkende Nederlandse voertuig. Per 01-09-2005 zijn alle uitgegeven BO-kentekens ongeldig verklaard. (26)

Bij de invoering werd wettelijk vastgelegd dat de maximale geldigheidsduur van een afgegeven BO-kentekenbewijs maximaal 3 jaar zou zijn. (48)

Soms wordt in combinatie met BO ook de lettergroep BW genoemd, waarbij BW dan op aanhangers zonder zelfstandig kenteken zou slaan. De RDW heeft echter laten weten dat BW nooit een betekenis toegewezen heeft gehad en dus ook nooit is uitgegeven. (13b)

Defensie

Deze platen (geen kenteken maar een "registratienummer") komen voor met en zonder blauwe euroband omdat het leger bij de invoering van GAIK uitgezonderd werd van de verplichte omwisseling van toen al bestaande nummerplaten. Echter kunnen nieuwe voertuigen uitgerust worden met GAIK-platen. Civiele dienstauto's zijn standaard voorzien van GAIK-kentekenplaten. (35)

Lettergroepen toegewezen aan Defensie zijn als volgt:

Sidecode 4, 5, 6 en 8 zijn overgeslagen (8 omdat de D als beginletter daarin gereserveerd was voor transitokentekens).

Vroeger is ook de lettergroep MC (Korps Mobiele Colonnes, 1955-1992) in gebruik geweest op (en waarschijnlijk ook enkel) sidecode 1. Voor zover bekend zijn alleen MC-platen zowel uitgegeven in donkerblauwe (oldtimer) als oude gele (zonder EU-NL-band) stijl. De rest is waarschijnlijk altijd in zwart op geel uitgegeven.

Sidecode 2 staat wel gereserveerd maar onduidelijk is of deze ook daadwerkelijk in omloop gebracht is. Defensie heeft laten weten daar geen mededelingen over te doen. (13a)(27)

AFCENT

Zie hier voor meer informatie.

NAVO dienstvoertuig

Zie hier voor meer informatie.

Koninklijk Huis

Zie hier voor meer informatie.

Brom- en snorfietsen (+ speed-pedelecs)

Deze platen zijn ingevoerd met ingang van 01-09-2005. Kentekens beginnen met D of F (zowel bij brom als snor) en hebben geen blauwe euroband. Uiterlijk 01-01-2007 moesten alle brom- en snorfietsen met terugwerkende kracht voorzien zijn van een eigen kenteken. Vóór die tijd gold dat er een verzekeringsplaatje op moest zitten en eventueel een HH-kenteken als men ermee is het buitenland reed. Het voeren van een oranje (snorfiets) of geel (bromfiets) plaatje is niet meer nodig omdat op basis van de kleur van het kenteken vastgesteld kan worden welke categorie het betreft. (3) Sidecode 8 is overgeslagen omdat daarin D en F gereserveerd zijn voor transitokentekens.

SC Bromfiets
D/F
Snorfiets
D/F
 
1

HC9
999

Alleen handelaar
 
7

99x
xx9

99x
xx9

8

9

xx9
99x

xx9
99x

10

x99
9xx

x99
9xx

11

xxx
99x

xxx
99x

12

X99
XXX

X99
XXX

Sinds 1 januari 2017 zijn er nieuwe regels voor fietsen met elektrische trapondersteuning met een maximale snelheid tussen de 25 km en de 45 km per uur (speed-pedelecs). Door nieuwe Europese en Nederlandse regels is de speed-pedelec voor de wet nu een bromfiets in plaats van een snorfiets. Dit betekent dat speed-pedelecs die momenteel een snorfietskenteken hebben van de RDW vanaf 16 mei 2017 automatisch een nieuw (geel) bromfietskenteken toegestuurd krijgen. (4)

Andere gereserveerde letters

Andere gereserveerde letters (naast alle eerdergenoemden) op:

Personenwagens kennen geen echte gereserveerde reeks beginletters. Die gebruiken vanaf sidecode 4 en hoger gewoon alle overige toegestane beginletters die in de desbetreffende sidecode geen anderzijds gereserveerde betekenis hebben. Zie onder voor meer informatie over de toegestane en gereserveerde begin- en volgletters per sidecode.

*) De combinaties werden echter achterstevoren uitgegeven (dus MZ, MV, MU,... achteruit tot EF. Sidecode 1 was bij EF nog niet 100% uitgeput maar toen stapte de RDW over op sidecode 2). Zo kwamen auto's en motoren niet door elkaar te zitten omdat de motoren in chronologische volgorde niet verder zijn gegaan dan de beginletter Z. MZ zou oorspronkelijk dus een motorfiets aanduiden, maar kon ingezet worden voor personenauto's omdat MZ t/m EH voor motorfietsen nog niet uitgegeven waren.
Sidecode 1 werd uiteindelijk behoorlijk rommelig omdat gedurende de looptijd meerdere gereserveerde letters overgeplaatst waren naar andere voertuigcategorieën. Zo begonnen bijvoorbeeld de letters A, F, J, N, S en V voor bedrijfswagens maar werden later overgeplaatst naar personenauto's. De hele motorfietsreeks kwam toen ook bij personenwagens terecht. Vanaf sidecode 2 kwam er meer lijn in de gereserveerde letters. Vanaf toen wilden alleen de definities van B en V nog wel eens verschillen. (5)

Volgorde uitgifte van de beginletters

Volgorde van de volgletters

Hele volgorde van uitgifte

Het uitgiftesysteem werkt globaal als volgt: eerst lopen de cijfers op en daarna de letters. Dit voor zover als mogelijk omdat:

Het systeem op sidecode:

In sidecode 7 en 8 is het enkele cijfer (honderdtal) nooit een 0. Er wordt altijd begonnen vanaf 1 (=100). Van de bijna 1000 geldige kentekens die er eigenlijk per lettercombinatie uitgegeven hadden kunnen worden, blijven er dus maar 900 over.
Op sidecode 13 en 14 gaat zich een soortgelijke situatie voordoen waar in dat geval het enkele cijfer het duizendtal aangeeft. Het is nog onduidelijk of de RDW ook daar beslist om niet met 0 maar met 1 (=1000) te beginnen en dus in feite per lettercombinatie 1000 geldige kentekens over te slaan. GV-kentekens (grensverkeer, bijzondere serie) zijn als eerste aangekomen bij sidecode 13 en daar wordt wel met 0 begonnen: 0-GV-059 en 0-GV-117 zijn uitgegeven.

Welke letters komen (niet) voor op NL kentekenplaten?

Alle letters worden gebruikt in het Nederlandse kentekensysteem, echter komen ze niet op elk type plaat voor:

Verboden en legale combinaties

Op 13 januari 2010 schreef toenmalig Minister Eurlings (Verkeer en Waterstaat) het volgende aan de Tweede Kamer over het verbieden van bepaalde kentekencombinaties: (36)

Uitgangspunt bij de keuze om bepaalde lettercombinaties uit te sluiten is het inschatten van het risico dat de kentekenhouder mogelijk een bepaalde combinatie niet op zijn auto wil hebben, dan wel dat een dergelijke combinatie mogelijk bij derden een ongewenste reactie zou oproepen.

De volgende lettergroepen zijn verboden en op alle sidecodes overgeslagen:

Gescheiden combinaties als GV-999-D, KK-999-K, NS-999-B, xS-999-D en xS-999-S zijn wel uitgegeven (sidecode 9). Wellicht zullen alle andere verboden 3-letterige afkortingen dit voorbeeld volgen. Waarschijnlijk ook op sidecode 10 (G-999-VD).

Sommige combinaties zijn misschien beladen, maar toch legaal: BKR, DDR, DSB, FSB, FVD, GFT, GGD, GGZ, GHB, HPV, KGB, NFN, NVT, PGB, PKN, RKK, VNL, VVD (zie onder), XXL, XXS en XXX. De cijfercombinatie 666 is ook toegelaten, net als SH-111-T.

Andere leuke legale combinaties: BHV, BNN (straks pas), DHL, HSL, JPG, JSF, KPN, KVK, LPG, NHG, NLD, NXP, PDF, PGP, PHP, PPG, PPT, PTT, RTL, RTV, RVS, SBS, SNS, SVB, SVG, SVP, THT, TNT, TVR, TXT, TZT, VHF, VHS, VPN, XLS en ZKH.

De kwestie VVD

Dat in augustus 2008 de combinatie VVD (voorbeeld) uitgegeven is betrof een vergissing in de politieke besluitvorming. VVD had, net als andere lettercombinaties met een politieke lading, ook op alle sidecodes overgeslagen moeten worden. De vergissing kon ontstaan omdat de toen actuele kentekenseries met 3 opeenvolgende letters (sidecode 7 en 8) voor personenauto's en lichte bedrijfsauto's niet gelijk liepen.

Op het moment dat er persberichten verschenen over de lopende uitgifte van VVD-kentekens, was er door toenmalig Minister Eurlings alleen een beslissing genomen ten aanzien van wering van een aantal aanstootgevende "niet-politieke" lettercombinaties; zoals GVD. Pas bij de lettercombinatie die begint met een P zou immers de eerste in het parlement vertegenwoordigde partij in beeld komen. En zover was de op dat moment lopende serie voor personenauto's nog niet gevorderd. (36)

Hier ging het mis. De RDW en toenmalig Minister Eurlings dachten (op basis van de tijdslijn voor personenautokentekens) ten onrechte nog genoeg tijd te hebben om tot een definitieve lijst te komen van ongewenste "politieke" lettercombinaties. Wat echter over het hoofd gezien werd was dat de kentekenserie voor lichte bedrijfswagens A) voorliep op die van personenwagens en B) dat kentekens voor lichte bedrijfswagens op sidecode 7 al beginnen met de letter V! Dit alles had tot gevolg dat op sidecode 7 de volledige VVD-serie (00-VVD-1 t/m 99-VVD-9) uitgegeven is. Deze kentekens zijn dus bestuurlijk gezien niet ten onrechte uitgegeven want VVD stond destijds simpelweg nog niet op de verboden lijst.

Na het incident werd snel besloten om lettercombinaties die in het parlement vertegenwoordigde partijen weerspiegelen niet uit te geven. VVD is daarmee na sidecode 7 nooit meer teruggekomen.

Om de vergissing recht te zetten kan VVD gratis omgeruild worden bij de RDW voor een nieuw kenteken zonder bijbetekenis. Of dit ook geldt voor FVD (Forum voor Democratie) en VNL (Voor Nederland) is niet bekend. (6)

Een snelle telling leert dat VVD niet massaal omgeruild lijkt te zijn. Op 29 maart 2018 (9,5 jaar later) waren 639 van de totaal mogelijke 899 VVD-kentekens nog in omloop. Dat is 71,1%. De weggevallen nummers kunnen ook door export en sloop uit de roulatie geraakt zijn.

De afkorting PVDD (Partij voor de Dieren) kan overigens ook aangetroffen worden op sidecode 5 en 6 als gescheiden combinatie: PV-DD.

Fout met NSB

In het weekend van 30 en 31 oktober 2010 zijn er ten onrechte honderd NSB-kentekens uitgegeven. Het ging om de reeks 00-NSB-1 t/m 99-NSB-1 (sidecode 7). NSB stond toen al op de lijst van verboden lettercombinaties maar de RDW had vergeten daadwerkelijk een blokkade te plaatsen in het systeem. De kentekens werden toegewezen aan dealers die het Duitse automerk Volkswagen verkochten. Toen de fout ontdekt werd zijn alle kentekenbewijzen ingetrokken en omgeruild voor "schone" exemplaren. (37) Of er destijds ook daadwerkelijk NSB-kentekenplaten geslagen zijn is niet duidelijk. Volgens de RDW bleef de fout beperkt tot kentekenbewijzen en zijn de bijbehorende platen nooit gemaakt.

Fout met DSD en DSS

Op 31 augustus 2005 werden de verboden combinaties DSD en DSS uitgegeven in de kentekenserie voor brom- en snorfietsen. In omloop kwamen 01-DSD-1 t/m 99-DSD-9 en 01-DSS-1 t/m 99-DSS-9 (sidecode 7). Alle kentekenbewijzen werden tussen januari en maart 2006 ingetrokken en omgeruild voor "schone" exemplaren.

OR-69-GY

Het meest sexy kenteken van Nederland, OR-69-GY, is op 30 maart 2018 toegekend aan een 3-assige Van Hool oplegger.

SH-111-T

Ook het minst sexy kenteken, SH-111-T, werd op 30 maart 2018 uitgegeven. Deze aan een grijze Opel Corsa.

Eerste kenteken per sidecode

Half transparant weergegeven kentekens betreffen in deze tabel een ruwe (!) voorspelling op basis van nu bekende en historische gegevens. De verwachting is dat niet alle mogelijke sidecodes voor elke voertuigcategorie uitgegeven zullen worden.

SC Personenauto's Bedrijfswagens (alle) Bedrijfswagens (zwaar) Bedrijfswagens (licht) Motorfietsen Brom- & snorfietsen Opleggers Aanhangsels (zwaar)
1

ND-00-01

Zie * onder deze tabel.

NE-00-01

OL-00-01

WD-00-01

2

00-01-AD

00-01-AB

00-01-WD

3

00-AD-01

00-AB-01

00-WD-01

 
4

DB-01-BB

BB-01-BB

MB-01-BB

OB-01-BB

WB-01-BB

5

DB-BB-01

BB-BB-01

VB-BB-01

MB-BB-01

OB-BB-01

WB-BB-01

6

01-DB-BB

01-VB-BB

01-MB-BB

01-WB-BB

 
7

01-GBB-1

00-BBB-1

01-VBB-1

00-MBB-1

01-DBB-1

00-WBB-1

8

1-KBB-00

1-VBB-00

1-WBB-00

9

GB-001-B

BB-001-B

VB-001-B

MB-001-B

DB-001-B

OB-001-B

WB-001-B

10

G-001-BB

B-001-BB

V-001-BB

M-001-BB

D-001-BB

W-001-BB

 
11

GBB-01-B

BBB-01-B

VBB-01-B

MBB-01-B

DBB-01-B

OBB-01-B

WBB-01-B

12

G-01-BBB

B-01-BBB

V-01-BBB

M-01-BBB

D-01-BBB

W-01-BBB

13

1-KB-000

1-VB-000

1-WB-000

14

000-GB-1

000-BB-1

000-VB-1

000-MB-1

000-DB-1

000-WB-1

*) Bedrijfswagens:

Dubbel nul

Dubbel nul kwam voor in sidecode 1 t/m 3. Eén van beide cijferparen kon daar 00 zijn. 00-00 kwam niet voor omdat het startpunt van elke reeks 00-01 was. In sidecode 4 t/m 6 werd 00 overgeslagen en was het startpunt altijd 01. In sidecode 7 en 8 werd dubbel nul weer in gebruik genomen, al was dat in sidecode 7 niet direct vanaf het begin.

Sidecode 7: (voorbeeld)

Sidecode 8: (voorbeeld)

Driedubbel nul

In sidecode 9 kon voor het eerst 000 worden aangetroffen op kentekenplaten voor brom- en snorfietsen. Dit is tot nu toe ook de enige kentekendoelgroep waarin driedubbel nul ooit uitgegeven is. 000 lijkt niet standaard in de uitgiftereeks opgenomen te zijn. De kentekenreeksen DJG (DJ-000-G) en DJL (DJ-000-L) begonnen ermee, maar het lijkt totaal willekeurig of de reeksen daarna met 000 of 001 beginnen. Zeker is dat het startpunt van de reeksen DTx t/m DZx (DT-000-B t/m DZ-000-Z) 000 was. Ook FDx begon daar. In de rest van de Fxx-reeks kwam 000 niet meer terug.

Laatste kenteken per sidecode

Kentekenseries hebben allemaal een begin en moeten natuurlijk ook ergens mee eindigen. Aangezien dat niet altijd met de laatst mogelijke combinatie gebeurt staat hieronder per sidecode aangegeven met welk kenteken deze geëindigd is. Weergegeven worden kentekens vanaf sidecode 4 omdat van sidecode 1 t/m 3 deze informatie helaas niet met zekerheid te achterhalen valt.

SC Personenauto's Bedrijfswagens (alle) * Bedrijfswagens (zwaar) Bedrijfswagens (licht) ** Motorfietsen Brom- & snorfietsen *** Opleggers # Aanhangsels (zwaar) ##
4

ZX-70-LK

VX-51-ZN

MZ-99-XZ

LOPEND

WZ-99-ZZ

5

ZN-NX-36

BZ-ZZ-99

VZ-ST-17

MZ-ZZ-99

WZ-ZZ-99

6

76-ZS-KB

99-BZ-ZZ

LOPEND

LOPEND

 
7

79-ZXT-2

LOPEND

99-VZZ-9

99-FZZ-9

8

8-ZVK-67

9-VZZ-99

9

LOPEND

VZ-989-Z

FZ-999-Z

10

LOPEND

F-999-ZZ

 
11

LOPEND

*) De kentekenserie voor bedrijfswagens waarin nog geen onderscheid werd gemaakt op basis van gewicht (sidecode 4) startte met BB-01-BB en liep tot BZ-97-ZZ. Daarna werd (in plaats van met de volgende sidecode te beginnen) de letter V erbij getrokken vanaf VB-01-BB. Zo kon het dus dat er gestart werd met B en geëindigd met V.

**) Bij kentekens voor lichte bedrijfswagens is in sidecode 6 iets soortgelijks als bovenstaand gebeurd. De serie startte met 01-VB-BB en liep tot 99-VZ-ZZ. Daarna werd (in plaats van met sidecode 7 te beginnen) de letter B erbij getrokken vanaf 01-BB-BB. Dat kon omdat zware bedrijfswagens (die normaal de B hebben) op dat moment nog in sidecode 5 zaten en nog lang niet toe waren aan een nieuwe reeks. Zo kon het dus dat er gestart werd met V en geëindigd met B.

***) Kentekens voor brom- en snorfietsen lopen per sidecode van DBB(B) tot DZZ(Z) waarna FBB(B) tot FZZ(Z) volgt.

#) De kentekenserie voor opleggers eindigde in sidecode 1 waarschijnlijk met OH-78-01.

##) Van zware aanhangwagens zijn de laatste kentekens ook bekend in sidecode 1 t/m 3:

Wel of niet uitputten?

Bij personenauto's valt op dat de kentekenreeksen nooit helemaal uitgeput worden. 01-GBB-1 loopt bijvoorbeeld niet tot de laatst mogelijke combinatie 99-ZZX-9 (ZZZ is een gereserveerde lettergroep!). Dat komt omdat de RDW kan besluiten een lopende serie voortijdig te beëindigen, met het argument "mogelijke" beïnvloeding van autoverkopen te voorkomen. Met andere woorden: dat mensen, als een sidecode op zijn einde loopt, de aankoop van een nieuwe auto zouden uitstellen totdat de nieuwe sidecode gestart is omdat de auto daarmee langer "waardevast" zou zijn. De RDW houdt daarom de datum waarop er naar een nieuwe sidecode overgeschakeld wordt altijd geheim. Bij andere voertuigcategorieën speelt dit (opvallend genoeg?) niet. Die reeksen worden wel helemaal uitgeput..

Wat gebeurt er met de overgeslagen kentekencombinaties?

Kentekencombinaties die zijn overgeslagen, bijvoorbeeld als gevolg van de voortijdige overstap op een nieuwe sidecode, worden door de RDW achtergehouden voor mogelijk gebruik in de toekomst. Als ze later weer voor uitgifte van stal gehaald worden, wordt er doorgaans een nieuwe voertuigcategorie aan gekoppeld.

Bijvoorbeeld in 1988 toen de RDW het mogelijk maakte een donkerblauw kenteken te verkrijgen voor geïmporteerde motorvoertuigen met een datum eerste toelating (DET) van vóór 1 januari 1973. Aan deze doelgroep werden (en worden nog steeds) lettergroepen gekoppeld uit sidecode 1 die destijds als gevolg van de voortijdige overstap naar sidecode 2 nooit uitgegeven waren. Op volgorde van uitgifte door de jaren heen:

In 2001 werd de Y van stal gehaald op sidecode 3. Die letter is daarin oorspronkelijk nooit uitgegeven maar de RDW heeft deze in 2001 toegewezen aan een nieuwe categorie: Youngtimers (bouwjaar tussen 1 januari 1973 en 1 januari 1978). In eerste instantie was de kentekenserie alleen beschikbaar voor personenauto's. Pas op 01-01-2013 werd na aandringen van de FEHAC besloten dat ook youngtimer motorfietsen en bedrijfswagens hiervan gebruik konden gaan maken. (42)

In tegenstelling tot de eerder genoemde series voor motorvoertuigen van voor 1973, zijn er in de Y-serie geen afzondelijke letterreeksen voor verschillende voertuigcategorieën. De volgletters na Y hebben geen specifieke betekenis (dus bijvoorbeeld YB duidt niet specifiek een bedrijfswagen aan). Alle voertuigcategorieën zitten door elkaar. Volgletters worden tot op heden in normale volgorde uitgegeven: YA, YB en YD. Stand van uitgifte t/m 22-11-2017.

Aldus werd in omloop gebracht:

SC Import oldtimer - * Import youngtimer - Y
1

XX-99-99

2

3

99-YX-99

*) Toegewezen lettergroepen staan vermeld in de bovenstaande tekst.

Aanhangwagens (>750kg) en opleggers kennen geen eigen kentekenserie voor klassiekers. Waarschijnlijk omdat het om relatief kleine aantallen gaat. Om voor deze categorieën toch een donkerblauwe kentekenplaat mogelijk te maken werd er een uitzondering gemaakt op regel dat alleen kentekens bestaande uit 2 letter en 4 cijfers op een donkerblauwe plaat gevoerd mogen worden. Klassieke aanhangwagens (>750kg) en opleggers mogen daardoor altijd een oldtimer kentekenplaat voeren, zolang het aanhangsel een datum eerste toelating heeft van vóór 1 januari 1978. Dus ook als het kenteken bijvoorbeeld uit 4 letters en 2 cijfers bestaat. (49)

Laatst uitgegeven kenteken

Voor een overzicht van laatst uitgegeven kentekens, gebruik de tool LUKA.

Toevoegingen

Extra toevoegingen aan kentekens met sidecode-indeling. Voorbeelden zijn niet op alle typen kentekenplaten mogelijk.
Generieke codering: X = letter, 9 = cijfer.

Duplicaatcode
info
Duplicaatcode oldtimer
info
Tijdelijke kentekenplaat
info

99XX-XX

Voorbeeld, motorvoertuig

99XX-XX

Voorbeeld, lichte aanhanger

99XX-XX

Voorbeeld, taxi

Niet via kentekenplaat, kan
alleen achterhaald worden
via de voertuigcode.

99-XX-XX

Voorbeeld

Duplicaatcode

Bij verlies of diefstal van kentekenplaten krijgt men een duplicaat uitgereikt. Het nummer boven het eerste streepje geeft het aantal duplicaten aan dat ooit uitgegeven is van hetzelfde kenteken. Duplicaatcodes 1 t/m 9 staan boven het streepje; 10 t/m 19 eronder (waarbij 0 = 10; 1 = 11, etc.). Op sommige kentekenplaten, waaronder model 18.2 (Amerikaanse maat) en handelaarsplaten wordt nooit een duplicaatcode ingeslagen. Echter zijn er wel platen in omloop gespot waarbij dat illegaal of onwetend gedaan is door de kentekenplaatfabrikant. Zie bron (7) voor meer informatie over duplicaatcodes op GAIK- en oldtimerkenteken.

Vanaf 1 februari 2003 is het inslaan van de duplicaatcode op de kentekenplaat verplicht. Ook de witte kentekenplaat van de aanhangwagen/fietsendrager moest voorzien worden van de juiste duplicaatcode. Sinds 2 september 2008 is die verplichting tot het opnemen/overnemen van de duplicaatcode (van het kenteken van het trekkende voertuig) op witte kentekenplaten vervallen.

Vanaf 22 september 2008 hoeven voertuigeigenaren geen nieuwe kentekenplaten meer aan te schaffen als het kentekenbewijs kwijt of gestolen is. Voortaan hoeft dan alleen het kentekenbewijs vernieuwd te worden. Andersom geldt hetzelfde. Bij vermissing van een kentekenplaat hoeven geen nieuwe papieren aangevraagd te worden. De duplicaatcode is voortaan gesplitst in twee verschillende codes: één voor het kentekenbewijs en één voor de kentekenplaten. (30)

Tot 1 april 2014 stond in de wet niet expliciet vermeld welke kleur de duplicaatcode op de kentekenplaat moest hebben. Door een wetswijziging werd met ingang van 01-04-2014 van kracht dat de duplicaatcode aangebracht moest zijn in zwarte onuitwisbare tekens. (31) Het verwijderen/wegpoetsen van de zwarte laag (voorbeeld) is dus niet meer toegestaan.

De hoogst uitgegeven duplicaatcode is 14 (stand 12-02-2017). Dat wordt dus weergegeven als een 4 onder het eerste streepje.

Tijdelijke kentekenplaat

Tijdelijke kentekenplaten zijn alleen verkrijgbaar na vermissing (verlies of diefstal) van de originele kentekenplaten en het bijbehorende kentekenbewijs. (8) Ze dienen voorzien te zijn van het nummer van de maand waarop de kentekenplaten afgegeven zijn (de lopende maand). Het maandnummer dient 90 graden linksom gedraaid en verticaal te zijn aangebracht (de leesrichting is van beneden naar boven). (9)

Bij afgifte op de 1e t/m de 7e dag van de maand wordt het huidige maandnummer ingeslagen. Bijvoorbeeld op 7 januari is het maandnummer 01. Bij afgifte vanaf dag 8 mag gekozen worden of de lopende maand gebruikt wordt of de maand daarop. Vanaf 8 januari t/m de laatste dag van januari mag het aan te brengen maandnummer dus 01 of 02 zijn.

APK-stickers

De APK-plicht werd ingevoerd in 1981. Deze gold in eerste instantie alleen voor zware bedrijfswagens (meer dan 3500 kg); de zogenaamde "APK-1 voertuigen". Op 15 juli 1985 werd de APK-plicht uitgebreid naar personenauto's en lichte bestelwagens; de zogenaamde "APK-2 voertuigen". De dag erna vond de eerste APK-2-keuring plaats: een Citroën DS uit 1970 met kenteken 02-76-PK. (39)

Tussen 1981 en 1994 werd bij goedkeuring van het voertuig een ronde sticker op de kentekenplaat geplakt (voorbeeld). Deze gaf aan tot wanneer de APK geldig was in jaar en maand. De stickers wisselden jaarlijks van kleur om controle te vergemakkelijken.

De eerst vergeven sticker in 1981 was oranje van kleur en gaf het jaartal 82 aan. Op de laatste editie, 1994, stond het getal 95.

Motoren en aanhangwagens zijn overigens altijd buiten beschouwing gelaten en hoeven in Nederland dus niet periodiek gekeurd te worden. In 2014 is in het Europees Parlement gestemd over een voorstel tot invoering van APK ook voor deze categorieën, maar dat werd verworpen. Nederland houdt daarmee in ieder geval tot 2022 de vrijheid om geen APK voor motoren en aanhangers te kennen. (40)

Met ingang van Wegenverkeerswet 1994 is het per artikel 41 verboden om stickers op een kentekenplaat aan te brengen. (41)

Inscripties

Naast het ingeslagen kenteken kunnen er op een kentekenplaat ook enkele andere inscripties voorkomen. (9)

Lamineercode Jaartal & weeknummer Keurmerk & bedrijfsnr. Keurmerk & K-nummer Keurmerk & bedrijfsstempel

Standaard GAIK-plaat

Handelaar GAIK-plaat

Taxi GAIK-plaat

Locatie = 2

Standaard GAIK-plaat

Handelaar GAIK-plaat

Taxi GAIK-plaat

Locatie = 7

GAIK-plaat

GAIK-plaat

Locatie = 5

1978-2000

Oldtimerplaat

Oldtimerplaat

Locatie op de kentekenplaat

*) Vanaf de invoering van GAIK in 2000 tot 2008 werd de afgifteadministratie van kentekenplaten per erkend bedrijf bijgehouden (individuele zelfadministratie). Er bestond nog geen centrale database. Per 2008 werd GAIK Online ingevoerd. Een systeem om de afgifteadministratie van alle erkende kentekenplaatfabrikanten digitaal en centraal bij de RDW te registreren. De verplichting tot het inslaan van jaar- en weeknummer in kentekenplaten kwam daarmee te vervallen omdat die gegevens nu snel beschikbaar zijn via het centrale systeem GAIK Online. (33)

Lettertype

Over het gebruikte lettertype op Nederlandse kentekenplaten is het nog niet gegaan. Er is ook niet zoveel over bekend. Het lettertype, met de karakteristieke dunne tekens, dat tussen 1951 en 1978 gebruikt werd op donkerblauwe platen was van de hand van de heer J.B. Smits, directeur van het Instituut voor Kunstnijverheidsonderwijs in Amsterdam. (28) Wie de ontwerper is van de fonts van daarna (1978 tot 01-02-2000 en 01-02-2000 t/m heden) heb ik niet kunnen achterhalen. Ook de RDW kan niet zeggen van wiens hand die zijn.

Eind 2017 publiceerde Jasper Verweij op zijn site echter zeer interessante nieuwe aanwijzingen. Mogelijk is de ontwerper van de latere lettertypen het Amerikaanse Bureau of Public Roads (BPR). (32)

De kwestie K

De letter K is een beetje een vreemde vogel in het uiterlijk vanaf 2000. Wieger Jelsma brak er zich het hoofd over, maar zonder resultaat.. Meer informatie is welkom.

Y versus y

Van deze letter zijn, op donkerblauwe kentekenplaten, twee versies in omloop (voorbeeld). Op geperste platen kan men de Y aantreffen als hoofdletter en als kleine letter. Op luxe platen met opgelegde letters lijkt alleen de hoofdlettervariant voor te komen. Dit verschil is ontstaan omdat de vorm van de letter Y voor oldtimerplaten niet wettelijk vastgelegd is. De matrijsfabrikanten moesten dus een eigen ontwerp maken.

O versus 0

De letter O en het cijfer 0 lijken, afgezien van de inkeping in de O, veel op elkaar (voorbeeld). Soms worden ze met elkaar verward bij het maken van kentekenplaten (voorbeeld).

Leesbaarheid van de karakters

In sidecode 4 werden er voor het eerst kentekens uitgegeven waarbij de letter Y standaard gebruikt werd. Zowel als begin- en volgletter. Dat was echter van korte duur want in sidecode 5 werd de Y alweer geschrapt, net als de K. De K kwam pas weer terug aan het begin van 2000, zij het toen alleen als volgletter. Vanaf sidecode 7 werd deze ook weer als beginletter gebruikt. De Y is na sidecode 4 nooit meer teruggekomen in de standaardreeks. *

De precieze toedracht is onduidelijk, maar vermoed wordt dat het te maken heeft met de leesbaarheid/verwisselbaarheid van K, V, X en Y. In sidecode 4 konden al deze letters namelijk voor het eerst op alle posities in het kenteken aanwezig zijn. Er zijn aanwijzingen die beschrijven dat de K nog wel eens voor een X werd aangezien en de Y voor een V (en vice versa). Door zowel K als Y in sidecode 5 niet meer uit te geven werd dit probleem opgelost. Met de introductie van GAIK aan het begin van 2000 werd tevens een nieuw lettertype ingevoerd waarin diverse letters een facelift hadden gekregen. De K was hier een van. Waarschijnlijk om deze beter onderscheidbaar te maken van X. Daardoor kon de K terugkeren in het rijtje standaardletters.

Andere letters die een facelift kregen waren E, F, P en R. In dit geval om de vervalsbaarheid terug te dringen.

*) De Y is bij uitzondering nog 1 keer teruggekomen wegens invoering van het youngtimer-kenteken in 2001. Toen werd de Y-serie van stal gehaald op sidecode 3 om ruimte te creëren voor motorvoertuigen met bouwjaren tussen 1973 en 1977. Daardoor kregen deze de wettelijke mogelijkheid om een oud model blauwe kentekenplaat te voeren.

Modellen kentekenplaten

Modelcodes

Elk type kentekenplaat heeft zijn eigen modelcode. Zo slaat 18.2 op een kleine kentekenplaat van Amerikaans model (310x110 mm) en 27.1 op een standaard langwerpige gele GAIK-plaat (520x110 mm). Op de website van de RDW staat een overzicht van de modelcodes. (46)

Gewone en luxe kentekenplaten

In Nederland kun je voor de meeste modellen kentekenplaten kiezen uit twee uitvoeringen: (voorbeeld)

Luxe uitvoeringen zijn vanaf 1972 toegestaan, behalve voor alle modellen verkleinde kentekenplaten (Amerikaans model 18.2 en die voor motoren, brom- en snorfietsen). Voor motorfietsen zijn luxe platen pas 34 jaar later toegestaan; sinds 01-01-2016.

NL-balk en hologrammen

Kentekenplaten voor brom- en snorfietsen zijn voorzien van een hologram on namaak te bemoeilijken. Hier werd voor gekozen omdat het qua afmetingen niet mogelijk bleek een NL-balk op te nemen in het ontwerp. Het formaat van de blauwe balk zou kleiner worden dan de wet toestaat.

Witte kentekenplaten (voor lichte aanhangsels) zijn niet voorzien van een NL-balk uit oogpunt van lastenverlichting. Witte folie is goedkoper te produceren dan kleurendruk.

Afmetingen en kleuren

Door de jaren heen zijn de afmetingen en kleuren van kentekenplaten een aantal keer gewijzigd. Omdat het lettertype groter (en later ook vetter) werd moesten de platen ook groter worden. Een voorbeeld hiervan zijn de standaard langwerpige kentekenplaten, welke in 1951 nog 44,5 bij 10,5 centimeter maten. De huidige langwerpige platen zijn 52 bij 11 cm. Op de website van de RDW staat een overzicht van de afmetingen. (47)

Ook de kleur van de standaard kentekenplaat werd door de jaren heen een paar keer aangepast. Tussen 1951 en ongeveer midden 1978 werd de blauwtint een aantal keer veranderd. Daarna werd geel de standaard zoals we deze vandaag de dag kennen.

Een tweetal foto's laat de verschillen zien: foto 1, foto 2.

Snelle motorvaartuigen

Registratietekens voor snelle motorvaartuigen (en handelaren daarin) maken sinds 1 januari 1977 ook gebruik het het sidecode-systeem. Vanaf die datum nam de RDW het registratiebeheer over van de Koninklijke Nederlandse Motorboot Club (KNMC). (13c)(45)

Het gaat om motorboten met een lengte van minder dan 20 meter die sneller kunnen varen dan 20 km/u. Jaarlijks worden ongeveer 5000 nieuwe snelle motorboten geregistreerd. (38) Registratietekens beginnen altijd met de letter Y.

SC Snel motorvaartuig - Y Handelaar - YY
1

YX-99-99

YY-99-99

2

99-99-YX

 
13

9-YX-999

Afgifte

Vóór 2014 lag er bij de postkantoren een lijst met registratietekens die zij konden afgeven. Het kwam voor dat het ene kantoor sneller door de lijst heen was dan de andere. Hierdoor is, sowieso voor sidecode 1, geen chronologische volgorde van afgifte te benoemen. Vanaf 2014 (in de toen lopende serie xx-xx-YT) zijn de registratietekens wel zoveel mogelijk op volgorde uitgegeven, al is dit ook niet altijd het geval. Vanaf sidecode 13 wordt het registratieteken automatisch gegenereerd (net als dat bij motorvoertuigen heb geval is) en zou het wel opvolgend moeten zijn.

De afgiftedata zijn als volgt: (13c)

SC Startdatum Eerste teken Einddatum Laatste teken
1 02-01-1977 YA-00-01 28-02-1995 YW-99-94
2 01-03-1995 00-01-YA 31-12-2017 96-21-YV
 
13 02-01-2018 1-YB-000 n.v.t. n.v.t.

De onderstaande tabel geeft een overzicht van de wel en niet uitgegeven combinaties: (13c)

SC YA YB YC YD YE YF YG YH YI YJ YK YL YM YN YO YP YQ YR YS YT YU YV YW YX YY YZ
1 H
2 H
13 H

Sidecode 1 was niet volledig uitgeput ten tijde van de overstap naar sidecode 2 (YX en YZ waren nog over). De reden hiervan is onbekend. Na sidecode 2 werd overgestapt op sidecode 13. (13b) Het grote gat valt omdat de Y-serie op sidecode 3 niet beschikbaar is voor motorboten (die is al in gebruik voor youngtimers) en de registratienummers uit 2 letters en 4 cijfers moeten bestaan. Sidecode 2 werd eveneens niet volledig uitgegeven (liep t/m YV). Dat gebeurde omdat de RDW besloot naar sidecode 13 over te stappen op het moment dat een nieuw computersysteem voor afgifteregistratie operationeel werd.

De combinatie YY voor handelaren bestaat sinds 01-03-1977. Afgezien daarvan zijn er geen andere lettercombinaties met een speciale betekenis.

Y-nummers worden niet op kentekenplaten uitgegeven omdat de minimale letterhoogte veel groter moet zijn (voorbeeld van illegale uitvoering). Het Y-registratieteken moet aan beide zijden op het snelle motorvaartuig aangebracht worden; meestal gedaan als sticker. Enkel de minimale afmetingen van de letters en cijfers zijn verplicht gesteld door de RDW. Het lettertype is vrij te kiezen net als de kleur. (10)

Handelaar

Bij proefvaarten met snelle motorboten door handelaren dient het YY-nummer duidelijk gevoerd te worden. De meesten doen dit door middel van een snel te bevestigen canvas vlag/doek met daarop hun nummer geprint. Indien de boot waarmee proefgevaren wordt al voorzien is van een eigen Y-registratienummer, is het niet verplicht dat nummer tijdelijk af te dekken. (13c)

Het totaal aantal afgegeven handelaarsregistratienummers is iets meer dan 1000. Stand van uitgifte t/m 01-03-2018. (13c)

Snelvaren

Het hebben van een Y-registratieteken op een snelle motorboot betekent niet automatisch dan men ook snel mag varen. Het is een voorwaarde om een snelvaarvergunning aan te kunnen vragen.

Snelvaarvergunningen worden op lokaal niveau geregeld. Vaak via de gemeente of het waterschap waar het desbetreffende water onder valt. Deze kunnen aanvullende eisen stellen. Bijvoorbeeld dat naast het Y-teken ook een lokaal registratienummer gevoerd moet worden (voorbeeld).

Op de Loosdrechtse Plassen komen bijvoorbeeld L-, P- en V-nummers voor. Het aanvullende registratiesysteem ziet er zo uit:

Bronnen, referenties en voetnoten

To top